Vriend botst achter op auto van vriendin

Op 28-08-2001 rijden mevrouw I.L. en haar vriend A.B. beiden met hun eigen auto. Aangekomen bij de
stoplichten moeten ze stoppen. Als het stoplicht op groen springt, trekken beiden op evenals hun 2 voorgangers. Een van deze voorgangers trapt om nog onbekende reden op de rem. I.L. weet op tijd te remmen, echter haar vriend A. B. is te laat. Hij rijdt met ongeveer 50 km/u achter op zijn vriendin. Onderstaand volgt een verslag van wat er sindsdien met beiden is gebeurd, tot 3 weken na het ongeluk. Ze hebben niet dezelfde huisarts, beiden gaan naar hun eigen huisarts. De STEP ZelfZorg Instructeur heeft beide verslagen (schuingedrukt) van commentaar voorzien. Whiplash is net zoveel “niks aan de hand” als er bij een enkelverzwikking niks aan de hand is.

1. Het verhaal van I.L., de vriendin

28 augustus 2001:
Ik word in mijn auto van achteren aangereden, krijg een klap in mijn nek. Dit voelt nadien alleen stijf aan met als gevolg dat ik gewoon ga werken. Ik werk in de horeca in de bediening.

Mevrouw geeft typische voorbodes aan voor een flinke zwiepbeweging met de nek waardoor er een soort nekverzwikking ontstaat, waarvan de gevolgen vergelijkbaar zijn met de gevolgen van een enkelverzwikking.

29 augustus 2001:
Ik word wakker met een enorme stijve nek, moeheid, pijnlijke armen en hoofdpijn. Ik ga naar de dokter
en krijg spierverslappende medicijnen. Verder word ik verwezen voor het maken van x-foto’s en krijg rust
voorgeschreven.

Bovengenoemd klachtenbeeld verontrust mij. Blijkbaar deelt de huisarts deze mening door het laten maken
van x-foto’s. Hij licht mevrouw niet voor en schrijft geen preventieve hulpmiddelen voor zoals dat bij
elke enkelverzwikking meestal wel geschiedt.

30 augustus 2001:
Ik ga foto’s maken en ze vertellen mij dat er niets kapot is in mijn nek.

Als er op een röntgenfoto niets te zien is, betekent dit niet dat er niets aan de hand is. Een blessure in de
banden van de nek zie je namelijk niet op de röntgenfoto.

5 september 2001:
Ik krijg van de huisarts de uitslag van de foto’s: er zou sprake zijn van een kleine boling, maar er werd mij
verteld dat deze er al had kunnen zitten voor het ongeval. Volgens de huisarts moest ik doorgaan met rust
houden. Ik ben nog moe, heb regelmatig hoofdpijn en mijn armen zijn heel vermoeid. Mijn nek is minder
stijf maar nog gevoelig bij onverwachte bewegingen. En het is best vervelend dat je gewoon niet veel kan
en de dokter alleen maar zegt “rusten”.

Ik begin medelijden te krijgen met haar, zij had naar mijn mening tijdelijk van een preventief hulpmiddel
moeten worden voorzien.

12 september 2001:
Ik ga maar weer naar de dokter want mijn klachten zijn nog lang niet over. Als ik uit bed kom lijkt het net
alsof ik niet geslapen heb. Ik slaap heel veel overdag. Daarnaast wil de hoofdpijn ook niet echt weg. Mijn
armen gaan beter maar als ik stofzuig dan heb ik er nadien weer last van. Nu word ik eindelijk (op mijn
aanvraag) doorverwezen naar de fysiotherapeut. De dokter is nu ineens toch nog bang voor een whiplash.
Wat moet ik hiermee?

Het lijkt op blussen van een brand na 16 dagen maar dan ook nog alleen omdat je de brandweer heel vriendelijk gevraagd hebt.

19 september 2001:
Eerste keer fysiotherapie. Hij masseert mijn nek lichtjes en ik moet bepaalde bewegingen maken. Na een
gesprek zegt hij dat ik een whiplash heb. Hij masseert mijn nek verder, wat overigens geen fi jn gevoel is,
maar ja het moet. Nadien doet hij acupunctuur om tot rust te komen. Ik heb nog steeds de klachten van
12 september, maar er wordt mij uitgelegd dat je gewoon dingen moet doen, maar niet moet overbelasten.
In verband met het lichamelijk zware werk wat ik doe, mag ik nog even niet werken.

Bij navraag van mij bleek ze nog steeds niet te weten hoe een nek werkt en wat er in de nek kapot kan
gaan bij zo’n zwiepbeweging. Ze weet ook niet hoe ze veilig met haar nek moet omgaan. Massage en
acupunctuur hebben bij een “verzwikte nek” net zo weinig zin als massage op een verzwikte enkel.

20 september 2001:
Het gaat erg slecht met mij. Met name na de therapie heb ik erg veel last gekregen. Ik denk dat het door
de massage komt. Ik ga steeds meer twijfelen aan een goede afloop.

Als je op een enkel masseert zou je ook meer last krijgen. Na een maand nog zo veel last, heeft veel te
maken met een maand niet leren en realiseren van het veilig omgaan met de nek, zoals ieder weldenkend
mens dat bij een enkel wel zou doen.

2. Het verhaal van A.B., de vriend
28 augustus 2001:
Ik heb een aanrijding en knal tegen de auto van mijn vriendin die voor mij rijdt.

29 augustus 2001:
Ik ga ‘s morgens naar de huisarts en krijg pijnstillers en ZelfZorg door STEP. Bij STEP krijg ik direct een
neksteun, deze moet ik 2 uur om en 5 minuten afdoen. ’s Nachts moet ik de neksteun ook dragen als ik er
plezier van heb en dat heb ik.

De klachten die hij had, waren: stijfheid bij draaien, hoofdpijn bestaande uit een drukkend gevoel aan de
zijkant van het hoofd en duizeligheid. Wij hebben met de met ons samenwerkende huisartsen afgesproken
dat alleen stijfheid na een aanrijding direct vraagt om preventieve hulpmiddelen, die voorkomen dat
het herstel wordt verstoord door eenvoudige dagelijkse houdingen en bewegingen. ’s Middags heb ik
mijnheer terug laten komen en heb ik hem:
uitvoerig gevraagd welke belastingen zijn klachten erger of minder maakten;

• voorlichting over de werking van de nek gegeven. Ik heb hem verteld wat er in de nek kan overbelasten bij “een nekverzwikking”en ik heb hem het beperkte nut van een röntgenfoto duidelijk gemaakt (zijn huisarts vond overigens een röntgenfoto ook niet nodig);
• uitgelegd wat het nut van het aanleren en realiseren van veilig nekgedrag met o.a. een neksteun is.
• gezegd dat er wat onschuldige kneuzingspijn in de schouder aanwezig is. Na de voorlichting kon hij mij goed uitleggen waarom hij de neksteun moest dragen.

31 augustus 2001:
Bij STEP krijg ik oefeningen om mijn nek en schouder veilig in beweging te houden naast het dragen van
een neksteun. Ik voel me al een stuk beter en dat na een paar dagen, ik denk dat ik al een kwart minder
klachten heb dan de eerste keer. De neksteun blijft gewoon om.

Naast het dragen van een neksteun geeft STEP altijd extra lichte oefeningen mee om de beweeglijkheid
van de nek en schouder te onderhouden. Verder is een start gemaakt met het aanleren van veilig
nekgedrag. De neksteun blijft om omdat er nog geen sprake is van beheersing van veilig nekgedrag.

4 september 2001:
Ik heb een stuk minder last van mijn nek. De neksteun gaat nu 2 uur om en 1 uur af. Ik krijg nog wat meer
oefeningen voor thuis, ook voor mijn schouder, die nog wat stijf is.

Daar de beheersing van de 3 basis GewichtsHeffersTechnieken erg goed is en het herstel 50% is, besluit
ik de neksteun voorzichtig af te bouwen. Bij verergerende activiteiten in zit (eten, lezen, etc.) blijft de
neksteun nog om. De GewichtHeffersTechnieken worden verder uitgebreid met het accent op het voorkomen van draaibewegingen.

7 september 2001:
Ik voel me goed en heb geen last van mijn nek meer; alleen mijn rechter schouder voelt nog stijf aan. Ik
krijg ook les in het verstandig gebruiken van mijn nek en rug met de GewichtHeffersTechnieken, voor op
mijn werk. De neksteun hoef ik nog maar 3 uur verdeeld over de dag om.
Afbouwen van de neksteun heeft in deze dagen langzaam plaatsgevonden en gebeurt alleen indien hij
zijn nek actief goed kan beschermen. GewichtHeffersTechnieken worden vertaald naar functionaliteit op
zijn werk naast de thuissituatie. Hij houdt zich bezig met de productie en montage van reclameborden.
Met name tijdens de productie moet hij veel buigen met zijn nek en draaien. De uitvoering met
GewichtHeffersTechnieken blijkt bij deze belastingen pijnvrij te zijn. Ik geef hem voor thuis wat extra
schouderoefeningen met de schouderoefenkatrol.

12 september 2001:
We gaan door met de GewichtHeffersTechnieken. Met mijn rechterschouder gaat het ook steeds beter. Hij is af en toe nog een beetje stijf.

De neksteun gaat af. Alleen ’s nachts heb ik de neksteun om laten houden daar hier sprake kan zijn van een langdurig liggen in ongewenste houdingen.

14 september 2001:
Ik heb alleen nog last(stijfheid) van mijn rechterschouder als ik moet reiken. Van mijn nek heb ik geen last meer. Ik kan hem goed bewegen.

We trainen de GewichtHeffersTechnieken en doen nog wat oefeningen om mijn schouder los te krijgen.

21 september 2001:
De stijfheid in de schouder is nu ook verdwenen. Ik weet alleen nog niet of ik langdurig naar beneden kan
kijken zoals bij mij voor komt tijdens productiewerkzaamheden. Het enige wat ik nog merk, is wat minder
kracht in mijn nek-schouderspieren.

De neksteun gaat nu ook ’s nachts af. Wel heb ik hem geadviseerd dat hij zijn neksteun beter naar het
werk kan meenemen, zodat hij bij langdurig productiewerk terug kan vallen op de neksteun.
Als afsluiting zijn we begonnen met een conditieprogramma dat hij wederom zelf thuis uitvoert.
De heer A.B. is gelukkig vrijwel geheel hersteld. Hij is zeer verontwaardigd over het verschil in beleidsvoering bij hem en zijn vriendin. Het is voor hem een beetje lachen als een boer met kiespijn, want hij zit lelijk in zijn maag met zijn vriendin die uitgerekend hijzelf heeft aangereden en die ook nog de dupe
is geworden van een slecht beleid. Daar komt nog bij dat de medische kosten en letselschade van zijn
vriendin straks op zijn verzekering worden verhaald.

Samenvattend:
Goed begeleide Nekveiligheid, na een Whiplash is net zo nodig als goed begeleide enkelveiligheid na een enkelverzwikking. ZelfZorg is veel beter dan niets doen of passieve behandeling in de curatieve sector bij huisarts en fysiotherapeut.